A enfermidade da tinta é un deses problemas que leva demasiados anos castigando o monte e secando as nosas árbores. Quen coñece o traballo diario da terra sabe ben o frustrante que é ver como se perden exemplares tras moito tempo de coidados. Con todo, o panorama empeza a cambiar grazas á investigación constante.
Durante as últimas dúas décadas, a científica Susana Traquete Serrazina e o seu equipo do Plant Stress & Signalling Lab, vinculado á Universidade de Lisboa, estiveron buscando a raíz xenética deste problema. Pero non o fixeron sós. Trátase dun esforzo conxunto que cruza fronteiras, xa que a investigación contou tamén coa participación clave de Elena Corredoira, da Misión Biolóxica de Galicia (MBG-CSIC, en Santiago de Compostela); Rita Lourenço Costa, do Instituto Nacional de Investigação Agrária e Veterinária (INIAV); e Marta Berrocal-Lobo, do Centro para a Biodiversidade e o Desenvolvemento Sostible (CBDS) da Universidade Politécnica de Madrid, xunto a outros profesionais.
Tras todo este tempo de análise, o equipo propón un enfoque renovado e abre tres vías de traballo reais para protexer as nosas árbores. O artigo recente publicado no Diário de Notícias debulla estas liñas de acción, que supoñen un fío de esperanza moi sólido.
A primeira vía céntrase na aplicación de proteínas. A idea é traballar con castiñeiros novos que sabemos que son moi sensibles á doenza. Ao aplicarlles unha proteína específica, os investigadores observan se a planta é capaz de reaccionar e volverse máis resistente xusto despois de sufrir a infección. Trátase de darlle un impulso ás súas propias defensas cando a árbore é máis vulnerable.
A segunda liña de investigación pasa polo uso de marcadores moleculares. Esta técnica permite «ler» os xenes das árbores. A gran vantaxe aquí é a anticipación: podemos identificar que exemplares son propensos a sufrir a enfermidade moito antes de que cheguen a enfermar. Traballar con marcadores aforra moitos esforzos, xa que permite saber de antemán que árbores teñen as ferramentas naturais para aguantar no terreo.
A terceira aposta, quizais a máis ambiciosa a longo prazo, é a edición xenética. O obxectivo neste punto é ir á propia raíz para crear novas variedades de castiñeiro. O que se busca é que as futuras árbores xa nazan cos mecanismos de defensa do castiñeiro xaponés incorporados directamente no seu sistema, blindándoas fronte á praga dende o primeiro momento.
Un avance destas características ten un valor incalculable. Tal e como sinala a propia investigadora, non é só unha vitoria científica para Portugal; é un balón de osíxeno vital para España e Italia, compartindo todos xuntos o liderado na exportación de castaña a nivel europeo.
A información pódese consultar na ligazón: Após estudo, a praga dos castanheiros poderá ter um fim
O artigo pódese consultar na ligazón: Overexpression of ginkbilobin-2 homologous domain gene to enhance the tolerance to Phytophthora cinnamomi in plants of European chestnut | BMC Genomics | Springer Nature Link
